Vlier
(Sambucus nigra)

Gewone Vlier (Sambucus nigra)
Deze struikvormige plant wordt ook wel Vledder en Heulenteer genoemd.
Vlierstruiken zie je eigenlijk overal in het landschap. De plant kan zich uitstekend voortplanten middels zijn talrijke zaden, die door de vogels en de mens verspreid worden. In vrijwel elk soort Bosschage langs de wegen kom je de struik tegen. Hij houdt er ook een stevige groei op na, zodat hij in korte tijd in staat is, voldoende zonlicht en warmte te vangen. In het voorjaar na de uitgroei van de nieuwe loten vormen zich slitaan de latere prachtige bloemschermen. Ergens in mei vertonen ze hun talloze in de schermen geplaatste bloemetjes. Niet lang daarna vindt de bevruchting door de insecten plaats en zie je de zaden ontstaan. In augustus zijn de meeste zaden rijp en vormen dan prachtige zwarte schermen.
In niet te rijp stadium, zijn ze uitstekend geschikt voor bloemschikwerk. Als de rijping vordert, verschijnen ook de vogels, die zich graag tegoed doen aan een maaltje Vlierbessen. Vooral de Lijsters en Merels zijn er verzot op. Al smikkelend verspreiden ze ook weer de zaden en zo is de cyclus rond. Van de Vlierbessen is door de mens een uitstekende siroop te maken. Velen gebruiken de bessen ook voor het maken van wijn.
Op zich heeft de Vlier in het menselijk bestaan van oudsher af een belangrijke rol gespeeld. In de door opgravingen herontdekte oude nederzettingen uit het Stenen Tijdperk in Zwitserland en Noord Italië vond men de resten van de Vlierstruik. Bekend is ook, dat de Grieken en Romeinen de Vlier als geneesmiddel gebruikten. De Vlier werd ook in de omgeving van de woningen geplant mede ten doel om de goede geesten aan te trekken en de kwade geesten te bezweren. Een voor de staldeur geplantte Vlier beschermde het vee tegen tovenarij.
Een oud gezegde is: 'voor de Vlier moet men de hoed afnemen'
Uit het zachte met merg gevulde hout zijn uitstekend fluitjes te snijden.
Sommige ouderen kunnen de sterke geur van de Vlier niet verdragen en moeten er van braken.
De gedroogde bloemen van de Vlier zijn uitstekend bruikbaar als basis voor thee. Deze thee kan gebruikt worden als zwwetdrijvend middel na het kou vatten. Hoe de werking verloopt is niet helemaal duidelijk.
Gedroogde bloemen van de Vlier worden ook wel gebruikt als houdbaarheidsmiddel voor bewaarfruit zoals appelen en peren.
Eigenschappen: bloedzuiverend; laxerend; urinedrijvend; verwekend; verzachtend; zweetdrijvend.